DẤU ẤN CỦA GIÁO DỤC ĐẠI HỌC VIỆT NAM TRÊN HỆ THỐNG QS STARS

QS Stars – thước đo chất lượng giáo dục đại học khắt khe

QS (Quacquarelli Symonds) là tổ chức phân tích giáo dục hàng đầu thế giới có trụ sở tại Anh. Bảng xếp hạng đại học do QS phát triển hiện là một trong ba hệ thống uy tín nhất toàn cầu, bên cạnh bảng xếp hạng Times Higher Education (THE) và Academic Ranking of World University (ARWU).

Bên cạnh hệ thống xếp hạng đại học danh tiếng, QS còn được biết đến rộng rãi qua QS Stars – một thước đo toàn diện và uy tín về chất lượng giáo dục đại học. Khác với các bảng xếp hạng thứ bậc thông thường, QS Stars là hệ thống đánh giá theo kiểu đối sánh (rating). QS Stars thực hiện các đánh giá độc lập và chuyên sâu dựa trên hàng chục chỉ số hiệu suất hàng loạt tiêu chuẩn khắt khe để gắn Sao từ 1 đến 5+.

Để được công nhận, các cơ sở giáo dục phải chứng minh năng lực trên nhiều phương diện: chất lượng giảng dạy, tỷ lệ sinh viên có việc làm, nghiên cứu khoa học, quốc tế hóa, cơ sở vật chất và trách nhiệm xã hội. Bộ tiêu chuẩn QS liên tục cập nhật để phù hợp bối cảnh đương đại; phiên bản 6.0 ra mắt đầu năm 2024 được xem là một trong những thay đổi lớn nhất, phản ánh ưu tiên mới của người học và khuyến nghị chuyên gia. Nổi bật là việc tích hợp tiêu chuẩn “Phát triển bền vững” (Sustainability) như một tiêu chí trọng yếu; tăng trọng số và yêu cầu đối với “Việc làm & Đầu ra” (Employability & Outcomes) nhằm đo lường mức độ sẵn sàng làm việc sau tốt nghiệp; đồng thời tái cấu trúc các danh mục, điều chỉnh hoặc loại bỏ một số nhóm tiêu chí cũ và tập trung sâu hơn vào “Nghiên cứu & Đổi mới” (Research & Innovation) và “Kết nối toàn cầu” (Global Engagement).

Trên thế giới, QS Stars được nhìn nhận như một “hồ sơ năng lực” minh bạch, giúp người học nhận diện thế mạnh của từng trường, đồng thời là công cụ để các đại học tự soi chiếu và nâng cấp theo chuẩn quốc tế. Với thang đánh giá từ 0 đến 5+ sao, QS Stars hiện gắn Sao hơn 700 trường đại học ở hơn 70 quốc gia, hỗ trợ các cơ sở giáo dục làm nổi bật thế mạnh, xây dựng danh tiếng và nhận diện cơ hội cải thiện chất lượng đầu ra.

Dấu ấn của giáo dục đại học Việt Nam trên hệ thống QS STars

Dựa trên dữ liệu hiển thị trực tuyến tại hệ thống QS Stars – TopUniversities và các công bố chính thức, Việt Nam có hai đại diện đạt chuẩn 5 Sao là Trường Đại học VinUni và Trường Đại học Anh Quốc Việt Nam (BUV).  VinUni (đạt chuẩn tháng 9/2024) là đại học trẻ nhất thế giới đạt kết quả này, trong khi BUV là đơn vị đầu tiên tại Việt Nam đạt 5 sao từ năm 2022.

Trong 5 trường hiện đang đạt chuẩn 4 Sao (Rất Tốt) QS Stars, có 3 trường duy trì kết quả 4 sao từ các đợt đánh giá trước bao gồm Trường Đại học Kinh tế – Tài chính TP.HCM (UEF) và Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH) với các mốc đạt chuẩn và tái đạt chuẩn trong năm 2022 và 2024. Cuối năm 2025, đầu năm 2026, danh sách các trường đại học Việt Nam đạt chuẩn 4 Sao (Rất Tốt) ghi nhận sự mở rộng với nhiều thành viên mới thời điểm cuối năm 2025, đầu năm 2026. Đó là các trường Đại học Nam Cần Thơ, trường Đại học Vinh và trường Đại học Thành Đô. 

Trong đó, trường Đại học Thành Đô gây ấn tượng khi có tới 5 trên 7 tiêu chuẩn cốt lõi đạt mức 5 Sao, bao gồm: Chất lượng giảng dạy (Teaching), Cơ sở vật chất (Facilities), Việc làm (Employability), Quản trị tốt (Good Governance) và Tác động xã hội (Social Impact). Trong đó, hạng mục Quản trị tốt đạt điểm số tuyệt đối 100/100, minh chứng cho sự minh bạch và chuyên nghiệp trong vận hành. Kết quả này đồng thời khẳng định định hướng ứng dụng của Nhà trường, thể hiện qua các chỉ số tuyển dụng và hỗ trợ việc làm cho sinh viên được đánh giá rất cao. Với lợi thế khuôn viên rộng hơn 10ha, Thành Đô sở hữu hệ thống hạ tầng đồng bộ từ công nghệ lớp học hiện đại đến các phòng thực hành chuyên sâu (Dược, Ô tô, CNTT, Du lịch) và Trung tâm thể thao Edupark đa năng. Bên cạnh đó, đời sống sinh viên cũng được ưu tiên hàng đầu với khu ký túc xá tiện nghi cùng dịch vụ y tế Thado Care, khẳng định cam kết về một môi trường học đường toàn diện.

Nhìn lại quá trình phát triển của hệ thống này tại Việt Nam, Trường Đại học FPT là đơn vị đầu tiên tham gia kiểm định vào năm 2012 và đạt mức 3 sao. Trong giai đoạn từ 2018 đến 2022, nhiều trường khác đã hoàn thành đánh giá và được công nhận mức 4 sao, bao gồm Trường Đại học Tôn Đức Thắng (nâng hạng năm 2018), Trường Đại học Nguyễn Tất Thành (tái đạt chuẩn năm 2022), Trường Đại học Văn Lang (đạt chuẩn năm 2021), cùng các trường khác như Đại học Công nghiệp TP.HCM, Đại học Hoa Sen và Đại học Bà Rịa – Vũng Tàu. Kết quả xếp hạng của QS Stars thường có hiệu lực trong 3 năm hoặc 5 năm, sau đó các trường sẽ tiến hành quy trình tái đánh giá để cập nhật hạng sao mới.

Từ bức tranh trên có thể thấy, QS Stars đang dần trở thành một “thước đo tham chiếu” quan trọng trong chiến lược bảo đảm chất lượng và quốc tế hóa của các cơ sở giáo dục đại học Việt Nam. Việc ngày càng nhiều trường đạt 4 Sao và 5 Sao không chỉ góp phần nâng vị thế đại học Việt trên bản đồ khu vực, mà còn tạo áp lực tích cực để các trường đầu tư bài bản hơn vào trải nghiệm học tập, năng lực việc làm của người học, chất lượng nghiên cứu – đổi mới, cũng như các cam kết về phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội.