TỪ PHÒNG NGHIÊN CỨU ĐẾN GIẢNG ĐƯỜNG: CÂU CHUYỆN PHÍA SAU “GIÁO TRÌNH HÓA DƯỢC – TẬP I”

“Chúng tôi biên soạn giáo trình với mong muốn sinh viên có một nguồn học liệu uy tín, cập nhật, dễ tiếp cận và không còn cảm thấy Hóa Dược là học phần khó nhằn nữa.”

Đó là chia sẻ gần gũi nhưng cũng chứa đựng nhiều tâm huyết của PGS.TS. Trần Đức Hậu và TS. Nguyễn Ngọc Linh – hai chủ biên của cuốn “Giáo trình Hóa Dược – Tập I” tại Lễ ra mắt sách do Trường Đại học Thành Đô tổ chức.

Phía sau gần 500 trang sách là hành trình nghiên cứu, tích lũy tri thức và khát vọng xây dựng một nguồn học liệu chất lượng cao phục vụ đào tạo Dược sĩ trong bối cảnh khoa học Dược học đang thay đổi từng ngày.

“Mong muốn người học dễ dàng nắm bắt và hiểu bản chất của thuốc”

Trong phần giao lưu với giảng viên, sinh viên và học viên, PGS.TS. Trần Đức Hậu chia sẻ rằng động lực lớn nhất để Thầy tiếp tục nghiên cứu, biên soạn và cập nhật giáo trình sau nhiều thập kỷ làm nghề chính là mong muốn truyền lại những tri thức và kinh nghiệm đã tích lũy cho các thế hệ kế cận.

Theo Thầy  Hóa Dược là học phần nền tảng nhưng cũng là một trong những môn học khiến nhiều sinh viên e ngại bởi khối lượng kiến thức lớn, đòi hỏi khả năng liên kết giữa hóa học, sinh học và dược học.

“Chúng tôi muốn người học không chỉ nhớ tên thuốc hay công thức hóa học, mà phải hiểu được bản chất của thuốc, hiểu vì sao một thay đổi nhỏ trong cấu trúc hóa học có thể làm thay đổi tác dụng điều trị, khả năng hấp thu hoặc độc tính của dược chất. Đó mới là nền tảng để hình thành tư duy nghiên cứu và năng lực hành nghề của người Dược sĩ”, PGS.TS. Trần Đức Hậu chia sẻ.

Với hơn 60 năm giảng dạy và nghiên cứu trong lĩnh vực Hóa Dược, PGS.TS. Trần Đức Hậu là một trong những chuyên gia có nhiều đóng góp cho đào tạo Dược học tại Việt Nam. Ông cũng là tác giả bộ Giáo trình Hóa Dược xuất bản năm 2007, được sử dụng rộng rãi tại nhiều cơ sở đào tạo Dược trên cả nước.

Nếu PGS.TS. Trần Đức Hậu mang đến chiều sâu học thuật và kinh nghiệm đào tạo, thì TS. Nguyễn Ngọc Linh lại góp phần đưa hơi thở của khoa học Dược học hiện đại vào giáo trình.

TS. Nguyễn Ngọc Linh cho biết, trong quá trình giảng dạy, ông thường xuyên nhận được câu hỏi từ sinh viên: “Làm thế nào để học Hóa Dược dễ hơn?”, “Làm sao để hiểu được các cấu trúc hóa học thay vì chỉ học thuộc lòng?”.

Chính những băn khoăn ấy đã trở thành động lực để nhóm tác giả xây dựng một giáo trình theo hướng trực quan, logic và giúp người học từng bước tiếp cận bản chất khoa học của dược chất.

Trong quá trình biên soạn, nhóm nghiên cứu đã dành nhiều thời gian thu thập, phân tích và đối chiếu các tài liệu chuyên ngành uy tín trong nước và quốc tế, từ các giáo trình Medicinal Chemistry, Pharmaceutical Chemistry đến hệ thống Dược điển quốc tế và các công bố khoa học thuộc Scopus, Web of Science.

“Chúng tôi mong muốn giáo trình không chỉ phục vụ việc học hôm nay mà còn mở ra khả năng tiếp cận nghiên cứu khoa học cho sinh viên, đặc biệt trong các lĩnh vực như docking phân tử, hóa dược tính toán hay phát triển thuốc mới – những xu hướng đang định hình tương lai của ngành Dược”, TS. Nguyễn Ngọc Linh chia sẻ.

Điều tạo nên sự khác biệt của “Giáo trình Hóa Dược – Tập I”?

Chia sẻ từ PGS.TS. Trần Đức Hậu, điểm khác biệt lớn nhất của giáo trình không nằm ở việc bổ sung thêm kiến thức mà ở cách tiếp cận và hệ thống hóa nội dung.

Bên cạnh việc trình bày các tính chất hóa học và lý hóa của thuốc, giáo trình còn đi sâu phân tích ứng dụng của những đặc tính này trong kiểm nghiệm, pha chế, bảo quản và phát triển các dạng dược chất mới nhằm khắc phục những hạn chế của hợp chất ban đầu.

Đặc biệt, các nội dung liên quan đến tiêu chuẩn chất lượng thuốc được trình bày chi tiết dựa trên Dược điển Việt Nam V cùng nhiều hệ thống Dược điển quốc tế như Mỹ (USP), Anh (BP), Nhật Bản (JP) và Ấn Độ. Điều này giúp người học không chỉ biết cách tra cứu mà còn hiểu được cơ sở khoa học đằng sau từng chỉ tiêu chất lượng của thuốc.

Một điểm nổi bật khác là hệ thống phụ lục tra cứu, sơ đồ phản ứng, hình minh họa, bảng tổng hợp và thuật ngữ chuyên ngành được chuẩn hóa theo tiêu chuẩn quốc tế INN và IUPAC. Những cải tiến này giúp việc học Hóa Dược trở nên trực quan, dễ tiếp cận và hiệu quả hơn.

[[Video PV]]

“Không chỉ là giáo trình, mà còn là nguồn cảm hứng học thuật”

Tại lễ ra mắt, nhiều giảng viên, học viên và sinh viên đã chia sẻ những cảm nhận tích cực về công trình.

“Điều đáng quý nhất là giáo trình vẫn giữ được nền tảng học thuật vững chắc nhưng đã được cập nhật theo các xu hướng mới của Hóa Dược hiện đại. Đây không chỉ là tài liệu giảng dạy mà còn là tài liệu tham khảo có giá trị cho hoạt động nghiên cứu.” – Chia sẻ khách mời tham dự chương trình.

Đối với sinh viên, cuốn sách mang đến một cách tiếp cận mới với môn học vốn được xem là khó. “Mình thích cách giáo trình giải thích bản chất của thuốc thay vì chỉ yêu cầu ghi nhớ. Các sơ đồ và ví dụ minh họa giúp việc học trở nên dễ hiểu hơn rất nhiều. Tự hào vì là một sinh viên Viện Y – Dược”, sinh viên Viện Y – Dược chia sẻ.

Việc một trường đại học chủ động xây dựng hệ thống giáo trình nội sinh với chất lượng học thuật cao cho thấy sự đầu tư nghiêm túc vào nghiên cứu, đào tạo và phát triển tri thức. TS. Nguyễn Ngọc Linh nhấn mạnh ý nghĩa trong việc xây dựng nguồn học liệu nội sinh “Một trường Đại học mạnh cần có hệ thống học liệu do chính đội ngũ chuyên gia, giảng viên, nhà nghiên cứu của mình xây dựng”.

Lan tỏa giá trị nghiên cứu và học thuật

Sự thành công biên soạn “Giáo trình Hóa Dược – Tập I” không chỉ đánh dấu thành quả của nhóm nghiên cứu Viện Y – Dược mà còn phản ánh chiến lược phát triển học thuật của Trường Đại học Thành Đô trong xây dựng hệ sinh thái nghiên cứu, học liệu và giáo dục mở.

Đặc biệt, công trình nhận được sự đồng hành của Quỹ học bổng Sau tiến sĩ Ngô Xuân Độ – quỹ học thuật hỗ trợ các hoạt động nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo tại nhà trường. Sự hỗ trợ này đã tạo điều kiện để các ý tưởng nghiên cứu được phát triển thành những sản phẩm học thuật có giá trị phục vụ cộng đồng.

Từ một ý tưởng xây dựng nguồn học liệu chuyên sâu cho đào tạo Dược học, “Giáo trình Hóa Dược – Tập I” hôm nay đã trở thành minh chứng cho tinh thần nghiên cứu nghiêm túc, sự kết nối giữa kinh nghiệm đào tạo và khoa học hiện đại, cũng như khát vọng lan tỏa tri thức trong môi trường đại học. Đó không chỉ là một cuốn giáo trình, mà còn là câu chuyện về trách nhiệm học thuật, sự kế thừa tri thức và niềm tin vào những thế hệ Dược sĩ tương lai.